Rynek Główny odzyska wodę – w sercu Krakowa powstanie nowa fontanna, która ma nawiązywać do sieci krakowskich rzek. Zwyciężył projekt Michała Gdaka, zakładający subtelne przywrócenie wodnego akcentu jednej z najważniejszych przestrzeni miasta.
Nowa fontanna na Rynku Głównym. Kraków wybrał zwycięski projekt
Rynek Główny w Krakowie ma zyskać nową fontannę. Sąd konkursowy wybrał projekt, który odwołuje się do jednego z najważniejszych, choć często niedocenianych, elementów miejskiej tożsamości: wody. Zwyciężyła koncepcja Michała Gdaka z Kielc, inspirowana siecią krakowskich rzek i potoków.
To ważna decyzja dla przestrzeni między Sukiennicami a Bazyliką Mariacką. Nowa fontanna ma zastąpić wyłączony w 2023 roku „Kryształ”, czyli instalację, która przez lata budziła sporo emocji. Miasto chce, aby nowe rozwiązanie było spokojniejsze, bardziej funkcjonalne i lepiej dopasowane do historycznego charakteru Rynku.
Projekt inspirowany Wisłą, Rudawą, Prądnikiem i krakowskim krajobrazem
Zwycięska koncepcja nie stawia na efektowność za wszelką cenę. Jej punktem wyjścia jest krajobraz Krakowa i okolic, w którym rzeki od wieków kształtowały rozwój miasta. W projekcie pojawia się metalowa rzeźba, przez którą ma przepływać woda. Jej układ ma przypominać naturalną sieć rzeczną i topografię regionu.
To pomysł, który łączy architekturę, sztukę i funkcję użytkową. Fontanna ma nie tylko zdobić Rynek Główny, ale też tworzyć miejsce odpoczynku. Projekt przewiduje przestrzeń, przy której będzie można przysiąść, złapać oddech i na chwilę uciec od typowego gwaru centrum Krakowa.
Dlaczego wygrała właśnie ta koncepcja?
Do konkursu zgłoszono 28 prac. Jury oceniało nie tylko wygląd fontanny, ale także jej relację z zabytkowym otoczeniem. To szczególnie ważne, bo Rynek Główny znajduje się w przestrzeni o wyjątkowej randze historycznej i konserwatorskiej.
Zwycięski projekt został doceniony za spokojną formę, odniesienie do natury oraz próbę pokazania Krakowa przez wodę i topografię. Fontanna nie ma konkurować z Sukiennicami ani Bazyliką Mariacką. Ma być uzupełnieniem tej części Rynku, a nie kolejnym dominującym elementem.
W konkursie drugie miejsce zajęła pracownia DDL Architekci, a trzecie Dominik Przygodzki. Nagroda za pierwsze miejsce wyniosła 40 tys. zł, za drugie 30 tys. zł, a za trzecie 20 tys. zł.
Mieszkańcy chcieli spokojniejszej fontanny
Ważnym tłem całej sprawy były konsultacje społeczne. Mieszkańcy wskazywali, że fontanna powinna sprzyjać odpoczynkowi, mieć stonowaną formę i wprowadzać naturalny szum wody. Nie oczekiwano głośnej muzyki, kolorowego podświetlenia ani atrakcji w stylu miejskiego spektaklu.
Nowy projekt wpisuje się w te oczekiwania. Ma być bardziej kameralny, estetyczny i funkcjonalny. W samym sercu Krakowa to rozsądny kierunek, bo Rynek Główny i tak ma wystarczająco dużo bodźców: turystów, dorożki, wydarzenia, ogródki, muzyków i codzienny ruch mieszkańców.
Ile będzie kosztować nowa fontanna na Rynku Głównym?
Maksymalny planowany koszt realizacji inwestycji wynosi 4,5 mln zł. Maksymalne wynagrodzenie projektanta określono na 500 tys. zł. Zwycięzca konkursu ma zostać zaproszony do dalszych rozmów dotyczących przygotowania pełnej dokumentacji projektowej oraz nadzoru nad realizacją.
Na tym etapie nie mówimy więc jeszcze o gotowej budowie, tylko o wyborze koncepcji, która ma być dalej rozwijana. To jednak najważniejszy krok w stronę zmiany miejsca, które od dawna czekało na nową, lepiej przemyślaną formę.
Rynek Główny w Krakowie dostanie nowy symbol?
Nowa fontanna ma szansę stać się jednym z bardziej rozpoznawalnych punktów Rynku Głównego. Nie przez skalę, lecz przez pomysł. Inspiracja krakowskimi rzekami dobrze pasuje do miasta, które często opowiada o sobie przez zabytki, ale rzadziej przez naturalny układ wody.
Jeśli projekt zostanie dobrze zrealizowany, Kraków zyska miejsce, które będzie działać nie tylko na zdjęciach. Fontanna ma dawać cień znaczeniowy, szum wody, chwilę odpoczynku i subtelne przypomnienie, że historia miasta nie zaczęła się wyłącznie od kamienia. W Krakowie zawsze ważna była też woda.
